Dương Quốc Việt
Tư tưởng tiêu diệt dục vọng có nguồn gốc sâu xa trong các triết lý tôn giáo và triết học, đặc biệt là trong Phật giáo. Đức Phật dạy rằng dục vọng (tanha) là nguyên nhân chính của khổ đau và chỉ bằng cách tiêu diệt dục vọng, con người mới có thể đạt đến trạng thái giác ngộ (nirvana).
Tư tưởng xóa bỏ tư hữu chủ yếu bắt nguồn từ các lý thuyết xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa. Karl Marx và Friedrich Engels, trong “Tuyên ngôn Cộng sản” (1848), là những người đề xướng chính của tư tưởng này. Họ cho rằng việc xóa bỏ sở hữu tư nhân về tư liệu sản xuất sẽ dẫn đến sự bình đẳng xã hội và chấm dứt sự bóc lột giữa các giai cấp.
Tư tưởng xóa bỏ tư hữu và tiêu diệt dục vọng, mặc dù có mục tiêu cao cả là tạo ra một xã hội bình đẳng và chấm dứt khổ đau, nhưng trên thực tế lại đi ngược lại bản chất tự nhiên của con người và gây ra nhiều vấn đề thực tiễn.
Bởi trước hết, dục vọng là một phần của bản năng sinh tồn và phát triển của con người. Nó không chỉ mang nghĩa tiêu cực, mà còn là động lực để con người phấn đấu và phát triển. Việc tiêu diệt dục vọng hoàn toàn có thể dẫn đến tình trạng vô cảm, mất đi sự kết nối với thực tế cuộc sống và dẫn đến sự mất cân bằng tinh thần.
Còn sở hữu tư nhân là một phần quan trọng của bản chất con người, tạo ra động lực làm việc, sáng tạo và phát triển. Khi xóa bỏ tư hữu, có thể dẫn đến tình trạng thiếu động lực, sự trì trệ và thiếu sáng tạo.
Do đó, có thể nói đây là những tư tưởng phản con người, vì chúng không phù hợp với động lực tự nhiên và nhu cầu cơ bản của con người.
Tuy nhiên, việc kiểm soát tư hữu và dục vọng ở một mức độ hợp lý, lại là cần thiết để tránh tình trạng bất công xã hội cũng như lạm dụng quyền lực. Sự cân bằng giữa quyền sở hữu cá nhân và lợi ích chung của xã hội, giữa dục vọng cá nhân và đạo đức xã hội, mới là điều mà mỗi cá nhân và xã hội cần hướng tới.
