Dương Quốc Việt
Trước hết, xin chúc năm mới mọi người mạnh khỏe và thành công trong mọi dự định!
Chúng ta đang bước vào những ngày kèm với chữ “Tết”. Thời gian ấy thường bắt đầu từ khoảng 25–28 tháng Chạp, phổ biến nhất là từ 28. Từ đó kéo dài qua 29, 30 (nếu tháng Chạp đủ 30 ngày), rồi đến Mồng Một, Mồng Hai, Mồng Ba… và thường kết thúc vào mồng 7 tháng Giêng – lễ hạ nêu. Sau mồng 7, người ta trở lại cách gọi thông thường như “mồng tám tháng Giêng”, không còn nói “mồng tám Tết”.
Cách nói “28 Tết”, “mồng Ba Tết” không phải là thuật ngữ hành chính của các triều đại, mà là khẩu ngữ dân gian. Nó hình thành khi Tết không còn chỉ là một ngày – Nguyên Đán – mà đã trở thành một thời đoạn kéo dài nhiều ngày. Vì thế, “Tết” không chỉ gọi một mốc lịch, mà còn mở ra một khoảng thời gian đặc biệt, tách khỏi nhịp sống đời thường.
Cách gọi đó chính là biểu hiện của quan niệm “thời gian thiêng” trong văn hóa Việt: năm cũ chưa qua mà lòng người đã bước vào Tết; năm mới đã sang nhưng dư âm Tết vẫn còn đọng lại.
Tết đến nhân gian tự đổi đời
Miền xanh mơ ước chẳng xa xôi
Thời thiêng nối nhịp ngàn năm ấy
Phút khoan dung bỗng thấy thiên đường!
Phải chăng cái “thời gian thiêng” kia chính là thời khắc mà lòng người khoan dung?
